Czy szczepionki powodują autyzm?
Szczepionki a autyzm, najsłynniejszy mit
Czego dotyczy: Rzekomy związek szczepień z autyzmem
Co mówią badania
Obawa, że szczepionki mogą wywołać autyzm, jest zrozumiała. Rodzice chcą dla dziecka jak najlepiej, a objawy autyzmu często zauważa się mniej więcej w tym wieku, w którym dzieci dostają szczepienia. Ten zbieg w czasie łatwo wziąć za przyczynę. Cała historia zaczęła się od jednego artykułu z 1998 roku o 12 dzieciach. Czasopismo The Lancet wycofało go w 2010 roku, a jego główny autor stracił prawo wykonywania zawodu lekarza w Wielkiej Brytanii.
Od tamtej pory sprawdzono to w dziesiątkach dużych badań. Amerykańska Akademia Pediatrii przytacza ponad 40 rzetelnych badań z udziałem ponad 5,6 miliona osób. Żadne z nich nie wykazało związku szczepionek z autyzmem. Tylko w Danii zbadano ponad 650 tysięcy dzieci pod kątem szczepionki MMR, a w 2025 roku ponad milion dzieci pod kątem glinu w szczepionkach. W obu przypadkach wynik był ten sam: brak związku z autyzmem ani z kilkudziesięcioma innymi chorobami.
Warto wiedzieć
W listopadzie 2025 roku amerykańska agencja CDC, na polecenie sekretarza zdrowia Roberta F. Kennedy’ego Jr., zmieniła tekst na swojej stronie i napisała, że twierdzenie „szczepionki nie powodują autyzmu” nie opiera się na dowodach. Ministerstwo uzasadniało to tym, że badania nie wykluczyły tego związku w stu procentach. Amerykańska Akademia Pediatrii i inne towarzystwa naukowe skrytykowały tę zmianę, bo nie pojawiły się żadne nowe badania, które by ją uzasadniały. W polskim internecie ta zmiana bywa przedstawiana jako „przyznanie się do winy”, ale stan wiedzy naukowej się nie zmienił. Autyzm rozpoznaje się dziś częściej, między innymi dlatego, że lepiej go rozumiemy i szerzej diagnozujemy. Jeśli masz wątpliwości co do szczepień dziecka, porozmawiaj spokojnie z pediatrą.
Źródła
- Amerykańska Akademia Pediatrii — stanowisko po zmianie strony CDC (2025) (otwiera się w nowej karcie)publications.aap.org
- CBS News — zmiana strony CDC w sprawie szczepionek i autyzmu (listopad 2025) (otwiera się w nowej karcie)cbsnews.com
- Statens Serum Institut — duńskie badanie ponad miliona dzieci (2025) (otwiera się w nowej karcie)en.ssi.dk
Jak powstał ten opis. Staraliśmy się podejść do każdego tematu jak najrzetelniej i opierać się wyłącznie na sprawdzonych źródłach: przeglądach badań naukowych, metaanalizach oraz stanowiskach instytucji zajmujących się zdrowiem. Wiedza medyczna się zmienia. Gdy pojawią się nowe, ważne badania albo zmienią się przepisy, zaktualizujemy opisy. Zobacz, jak oceniamy.
Ta strona pomaga się zorientować, ale nie zastępuje rozmowy z lekarzem. Jeśli coś Cię niepokoi, zapytaj lekarza lub farmaceutę.